Tandplak en tandsteen
Tandplak is een zachte laag bestaande uit bacteriën, fosfor, calcium, voedselresten en water. Het vormt zich bij voorkeur langs het tandvlees. Het eerst bij de hoektanden en de grote scheurkiezen in de bovenkaak. Als tandplak onder invloed van speeksel verkalkt, spreken we van tandsteen.
Waar plak aanwezig is, kan tandsteen ontstaan. Vooral op die plaatsen waar speekselklieren uitmonden. Bijvoorbeeld op de grote kiezen en aan de achterkant van de ondersnijtanden. Veel bacteriën verzamelen zich op tandsteen. Deze bacteriën kunnen in het gebied rondom de elementen ontstekingen geven (zie gingivitis en paradontitis). De bacteriën kunnen ook elders in het lichaam ontstekingen geven. Beruchte plekken zijn de hartkleppen, nieren en lever.
Tandplak en tandsteen kunnen onder narcose mechanisch verwijderd worden, deels met een tang, deels met een ultrasoon reinigingsapparaat.
Ter preventie is tanden poetsen prima maar ook kluiven op botten en strips helpt tandplak voorkomen. Een speciaal dieet van brokken, die zo samengesteld zijn dat ze een reinigend effect hebben op de elementen (TD- voer van Hills) en Vet aquadent door het drinkwater (met desinfecterende werking) kunnen ingezet worden om tandplak tegen te gaan.